Boru Çaplarına Göre Basınçlı Hava Kapasitesi
İÇİNDEKİLER
Ürünlerimiz
Boru Çapına Göre Basınçlı Hava Kapasitesi
Basınçlı hava kapasitesi, boru kesiti ile hattın çalışmasına izin verilen hava hızı tarafından belirlenir. Kompresör kapasitesini artırmadan önce mevcut hattın talebi karşılayıp karşılamadığını kontrol edin; yetersiz ana hat kendini kompresörde değil, takımın ucunda basınç düşüşü olarak gösterir.
Verilen akış hızı ve anma boru çapı için basınçlı hava kapasitesi (dm³/sn). Kompresör kapasitesini artırmadan önce mevcut hattın istenen hava debisini taşıyıp taşımadığını kontrol etmek için kullanılır.
| Hız (m/sn) | DN 15 | DN 20 | DN 25 | DN 32 | DN 40 | DN 50 | DN 65 | DN 80 | DN 100 | DN 125 | DN 150 | DN 200 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 3,0 | 0,6 | 1,1 | 1,7 | 3,0 | 4,1 | 6,5 | 10,9 | 15,1 | 25,7 | 39,2 | 56,2 | 98,5 |
| 3,5 | 0,7 | 1,3 | 2,0 | 3,5 | 4,7 | 7,6 | 12,7 | 17,6 | 30,0 | 45,7 | 65,5 | 115,0 |
| 4,0 | 0,8 | 1,4 | 2,3 | 4,0 | 5,4 | 8,7 | 14,6 | 20,1 | 34,2 | 52,2 | 74,9 | 131,0 |
| 4,5 | 0,9 | 1,6 | 2,6 | 4,5 | 6,1 | 9,8 | 16,4 | 22,6 | 38,5 | 58,8 | 84,2 | 147,0 |
| 5,0 | 1 | 1,8 | 2,8 | 5,0 | 6,8 | 10,8 | 18,2 | 25,1 | 42,8 | 65,4 | 93,6 | 164,0 |
| 5,5 | 1,1 | 2,0 | 3,1 | 5,5 | 7,4 | 11,9 | 20,0 | 27,6 | 47,1 | 71,9 | 103,0 | 181,0 |
| 6,0 | 1,2 | 2,1 | 3,4 | 6,0 | 8,1 | 13,0 | 21,8 | 30,1 | 51,3 | 78,5 | 112,0 | 197,0 |
| 6,5 | 1,3 | 2,3 | 3,7 | 6,5 | 8,8 | 14,1 | 23,7 | 32,6 | 55,6 | 85,0 | 122,0 | 213,0 |
| 7,0 | 1,4 | 2,5 | 4,0 | 7,0 | 9,5 | 15,1 | 25,5 | 35,1 | 59,9 | 91,5 | 131,0 | 230,0 |
| 7,5 | 1,5 | 2,7 | 4,3 | 7,5 | 10,1 | 16,2 | 27,3 | 37,6 | 64,2 | 98,0 | 140,0 | 246,0 |
| 8,0 | 1,6 | 2,8 | 4,5 | 8,0 | 10,8 | 17,3 | 29,1 | 40,1 | 68,5 | 105,0 | 150,0 | 363,0 |
| 8,5 | 1,7 | 3,0 | 4,8 | 8,5 | 11,5 | 18,4 | 31,0 | 42,6 | 72,8 | 111,0 | 159,0 | 278,0 |
| 9,0 | 1,8 | 3,2 | 5,1 | 9,0 | 12,2 | 19,5 | 32,8 | 45,1 | 77,1 | 118,0 | 169,0 | 296,0 |
Tablo Neyi Varsayıyor
dm³/sn değerleri borunun içinde, hat basıncında hareket eden hacmi verir; serbest hava debisini değil. Sığdırma hatalarının çoğu buradan başlar: 50 dm³/sn FAD ile anılan bir kompresör atmosfer şartlarında ölçülmüştür, oysa basınçlı hava kapasitesi tablosu zaten sıkıştırılmış havayı tarif eder.
7 bar efektif basınçta hava serbest hacminin kabaca sekizde birini kaplar; yani 50 dm³/sn serbest hava ana hatta yalnızca 6 dm³/sn eder. Talebi önce hat şartlarına çevirin, basınçlı hava kapasitesini ondan sonra karşılaştırın.
Hangi Hız Sütunu
Tablo 3,0 ile 9,0 m/sn arasını verir ama her sütun tasarım noktası değildir. Kolektör ve ring hatlarda basınçlı hava kapasitesini 6 m/sn ve altından okuyun: basınç kaybı hızın karesiyle artar ve ana hat, çalıştığı her saat kompresör enerjisiyle ödenen kalıcı bir tesisattır.
8–9 m/sn sütunları kısa iniş hatlarına ve hortum bağlantılarına aittir; orada mesafe kısa olduğu için ek kayıp önemsizdir. Hız ayrıca havanın ne taşıdığını da belirler: yaklaşık 9 m/sn üstünde hat, boru cidarındaki yoğuşmayı ve yağ filmini alıp takıma götürür.
Asıl Bütçe Basınç Kaybı
Bir dağıtım sistemi tank ile en uzak takım arasında yaklaşık 0,1 bardan fazla kaybetmemelidir. Kompresörün üretmek zorunda kaldığı her fazladan bar kabaca %7 daha fazla enerji demektir; bu yüzden basınçlı hava kapasitesinin tam üst ucunda seçilen bir hat iki kez ödenir — bir kez boruda, sonra sürekli olarak elektrikte.
Bir çap büyük gitmek, tesisin ömrü boyunca neredeyse her zaman tasarruf ettirdiği basınçtan ucuza gelir.
Ring Hat Yükü Yarıya Böler
İki ucundan beslenen bir ring akışı böler, her bacak talebin yaklaşık yarısını taşır ve bacak başına gereken basınçlı hava kapasitesi buna göre düşer — genellikle bir anma çap. Ring ayrıca bir kol bakım için izole edilirken beslemeyi ayakta tutar.
Fitting, Vana ve Kaçaklar
Tablo düz boruyu tarif eder. Her dirsek, te ve vana bir eşdeğer uzunluk ekler: DN 25’te bir dirsek yaklaşık 1,5 m fazladan boru gibi davranır, globe vana çok daha fazlası, tam geçişli küresel vana ise neredeyse hiç. Hattı doğru seçip ucuna kısılmış geçişli bir kesme vanası takmak, kazanılan basınçlı hava kapasitesini geri vermek olur.
Sessiz kayıp ise kaçaktır. 7 barda 1 mm’lik tek bir delik yaklaşık 1 dm³/sn serbest hava salar; on tanesi küçük bir 5,5 kW kompresörün debisine yaklaşır. Hattın basınçlı hava kapasitesi yetmiyor demeden önce sistemi bir gece kapatıp ne kadarının kaçtığını ölçün.
Malzeme çaptan daha az önemlidir ama etkisizdir denemez. Eski galvaniz çelikte iç korozyon yüzeyi pürüzlendirir ve yıllar içinde efektif basınçlı hava kapasitesini düşürür; kurulduğunda doğru olan bir hat, başka hiçbir şey değişmeden yetersiz kalabilir.
Talep Nasıl Hesaplanır
Tabloya girmeden önce hattın taşıması gereken debiyi bilmek gerekir. Takımların katalog tüketimleri toplanır, sonra bir eşzamanlılık katsayısıyla çarpılır: atölyede bütün takımlar aynı anda çalışmaz. Az sayıda ve sürekli çalışan takım varsa katsayı 1’e yaklaşır, çok sayıda ve kesikli kullanımda 0,3–0,5 bandına iner.
Bulunan değere kaçak payı ve büyüme payı eklenir. Kaçak payı yeni bir tesiste %5, yıllanmış bir tesiste kolayca %20 olur. Bu toplam serbest hava cinsindendir; basınçlı hava kapasitesi tablosuna girmeden önce hat basıncına çevrilmelidir.
Kurutucu, Filtre ve Vananın Payı
Basınç kaybı yalnız boruda oluşmaz. Bir soğutmalı kurutucu tipik olarak 0,2 bar, tıkanmamış bir ön filtre 0,1 bar, tıkanmış bir filtre bunun birkaç katını alır. Bu kayıplar hattın basınçlı hava kapasitesini düşürmez ama takımın ucunda görünen basıncı düşürür, ki pratikte sonuç aynıdır.
Bu yüzden filtre fark basınç göstergesi bir süs değildir. Kompresör basıncını yükselterek tıkanmış filtreyi telafi etmek en pahalı çözümdür: her bar yaklaşık %7 enerji demektir ve kaçaklar da aynı oranda artar.
Hat Eğimi ve Branşmanlar
Ana hat akış yönünde binde 5–10 eğimle döşenir ve en alçak noktalarına drenaj konur. Böylece yoğuşan su takıma değil drenaja gider. Branşmanlar ana hattın üstünden alınır: alttan alınan bir branşman, hattaki bütün suyu doğrudan takıma taşır.
Bu ayrıntılar basınçlı hava kapasitesi hesabına girmez ama hesabın doğru çıkmasını sağlar. Su taşıyan bir hatta takım verimi düşer, pnömatik aktüatörlerin yuvaları ve contaları erken yorulur.
Mevcut Bir Hattı Denetleme
Şüphe varsa ölçün. Kompresör çıkışına, ana hattın ortasına ve en uzak kullanım noktasına birer manometre koyup yük altında okuyun. Aradaki fark 0,3 barı geçiyorsa hattın basınçlı hava kapasitesi ya yetersizdir ya da bir kısıt vardır.
Kısıtın yerini bulmak için basınç düşüşünün nerede sıçradığına bakın: kayıp kademeli olarak artıyorsa boru çapı küçüktür, tek bir noktada sıçrıyorsa orada kısılmış geçişli bir vana, tıkalı bir filtre veya daraltılmış bir rakor vardır. Boruyu büyütmeden önce bu kontrol saatler değil dakikalar alır.
İlgili Tablolar
Gereken basınçlı hava kapasitesi belirlendikten sonra uygun hızlar tablosu seçimi tesisin diğer servisleriyle karşılaştırmayı sağlar; su ve diğer sıvılar için aynı işi akış diyagramı yapar. 1 dm³/sn = 3,6 m³/h = 60 l/dk olduğundan m³/h ile verilen talep doğrudan karşılaştırılabilir.
Boru çaplarına göre basınçlı hava kapasitesi, 3,0–9,0 m/sn.
